KIẾN THỨC NHÀ NÔNG
KỸ THUẬT TRỒNG KHOAI TÂY
KỸ THUẬT TRỒNG KHOAI TÂY
1. Sơ lược về Khoai Tây
- Khoai tây (Solanum tuberosum) là một loại rau Củ ưa thời tiết mát mẻ, thường cho năng suất cao hơn ở vùng có khí hậu lạnh.
- Khoai tây là thực phẩm phổ biến toàn cầu, nổi bật với hàm lượng dinh dưỡng phong phú như protein, chất xơ, vitamin và khoáng chất.
2. Trồng cây
- Thời điểm trồng khoai tây
Khoai tây có thể được trồng từ 2 đến 4 tuần trước khi kết thúc mùa đông (khoảng tháng 10 – tháng 11). Nhiệt độ đất nên đạt ít nhất khoảng >70C. Đất không nên quá ẩm đến mức dính lại với nhau.
- Cách trồng khoai tây
+ Sử dụng khoai tây giống đã được chứng nhận (kháng bệnh) có mầm (chồi) đã nhô ra.
+ Sau khi mua giống về hãy tách chúng ra, trải đều vào khay và đặt ở nơi sáng và nơi có mái che. Quá trình này được gọi là ươm mầm. Ươm mầm giúp đẩy nhanh quá trình, nhờ đó khi trồng khoai tây, chúng sẽ sẵn sàng và nhanh chóng mọc rễ.
+ Sau một tháng ủ mầm, khoai tây đã cho ra những mầm xanh, chắc khỏe, loại bỏ những mầm dài, nhạt màu.
+ Cũng có thể trồng trực tiếp củ khoai Tây giống xuống đất mà không cần ươm mầm.
+ Ít nhất 2 ngày trước khi trồng, dùng dao gọt sắc bén, sạch sẽ cắt những củ khoai tây lớn thành từng miếng cỡ quả bóng golf, mỗi miếng có từ một đến hai mầm. Thời gian này cho phép các miếng khoai lành lại hoặc hình thành một lớp bảo vệ trên bề mặt vết cắt, giúp giữ ẩm tốt hơn và chống thối rữa. Không nên cắt nhỏ những củ khoai tây giống nhỏ hơn quả trứng gà; hãy trồng nguyên củ.
+ Địa điểm trồng cần có ít nhất 6 giờ nắng trực tiếp mỗi ngày và đất tơi xốp, màu mỡ, thoát nước tốt; đất cứng hoặc đất nén chặt sẽ dẫn đến củ bị biến dạng. Đất lý tưởng nhất là có tính axit nhẹ (pH 5,8 đến 6,5) và nhiệt độ đất khoảng 7° đến 20°C.
Rải một lớp phân hữu cơ lên bề mặt với độ dày khoảng 2,5 cm lên bề mặt đất trồng. Khoai tây là loại cây cần nhiều chất dinh dưỡng, vì vậy việc bổ sung chất dinh dưỡng này sẽ giúp duy trì độ phì nhiêu của đất và đảm bảo năng suất thu hoạch tốt.
3. Phương pháp trồng khoai tây
- Có nhiều phương pháp trồng khoai tây khác nhau:
+ Đào hố: Với mỗi củ khoai tây giống, đào một hố sâu khoảng 16 cm. Cho vào một ít phân bón hữu cơ tan chậm (như phân gà dạng viên) rồi đặt củ khoai tây giống vào, mầm hướng lên trên và phủ đất lại. Trồng các củ khoai tây cách nhau khoảng 40 cm theo cả hai hướng đối với các giống khoai tây sớm. Khoai tây vụ chính cần nhiều không gian hơn để phát triển, vì vậy hãy trồng chúng cách nhau 45 cm.
+ Đào rãnh hình chữ V: Đào các rãnh sâu từ 60 đến 76 cm. Trải một lớp phân hữu cơ giàu dinh dưỡng dưới đáy rãnh và một ít phân gà viên, sau đó đặt giống vào các vị trí cách nhau khoảng 30 cm. Sau đó, chỉ cần lấp đất lại.
+ Trồng khoai tây trong chậu: trồng trong các thùng chứa lớn, bao tải ủ phân cũ, thùng rác hoặc bao tải chuyên dụng để trồng khoai tây. Đổ một lớp đất trồng dày khoảng 10 cm vào đáy chậu hoặc bao tải, sau đó đặt một hoặc hai củ khoai tây lên trên và phủ đất lại. Khi lá bắt đầu phát triển, hãy thêm đất trồng từng chút một để vun đất lên cho đến khi mặt đất chạm đến miệng chậu, lúc này tán lá sẽ phát triển rất nhanh.
4. Phát triển
- Chăm sóc khoai tây
+ Khoai tây là loại cây sum suê, nhiều lá và củ của chúng cần rất nhiều thời gian để phát triển. Vì vậy, hãy tưới nước thật kỹ. Duy trì độ ẩm đều đặn, đặc biệt là từ sau khi hoa nở. Khoai tây cần từ 2,5 đến 5 cm nước mỗi tuần. Tưới quá nhiều nước ngay sau khi trồng và không đủ nước khi củ bắt đầu hình thành có thể khiến chúng bị biến dạng. Ngừng tưới nước khi lá bắt đầu chuyển sang màu vàng và héo úa.
+ Nếu trồng khoai tây trong chậu, hãy đặc biệt chú ý tưới nước đầy đủ cho cây, nhất là trong thời tiết ấm áp, vì điều này thực sự sẽ tạo nên sự khác biệt trong việc đạt được năng suất tốt.
- Đắp gốc khoai tây
+ Hương vị khoai tây sẽ ngon hơn nhờ màu sắc đậm và tối. Khi cây khoai tây mọc cao hơn mặt đất, bạn cần định kỳ vun đất và bón phân xung quanh cây sao cho chỉ có phần lá trên cùng nhô lên khỏi mặt đất. Khi trồng khoai tây, điều quan trọng là không để củ khoai tây tiếp xúc với ánh nắng mặt trời, vì điều này cũng khiến chúng chuyển sang màu xanh và sản sinh ra solanine, một chất có vị đắng và độc hại. Hãy vun đất vào buổi sáng, khi cây cao nhất. (Vào giữa trưa nắng nóng, cây bắt đầu rũ xuống). Chỉ cần dùng cuốc xới đất lên mỗi khi thân cây cao khoảng 15 đến 20 cm sao cho chỉ còn phần ngọn nhô lên. Tiếp tục làm như vậy theo từng giai đoạn cho đến khi bạn không thể xới thêm đất nữa, hoặc tán lá che phủ kín các hàng.
* Lưu ý: Vào những mùa vụ mát mẻ, cây khoai tây có thể ra quả. Chúng là họ hàng của quả cà chua. Quả khoai tây có độc và không ăn được. Hơn nữa, hạt của chúng sẽ không mọc thành cây khoai tây giống cây mẹ.
Thực hiện luân canh cây trồng hàng năm đối với khoai tây để tránh sâu bệnh.
- Có ba cách phân loại khoai tây dựa trên thời điểm thu hoạch (so với thời điểm trồng). Nếu thu hoạch để bảo quản, hãy chắc chắn chọn đúng loại:
+ Khoai tây vụ sớm: được trồng đầu tiên vào đầu mùa xuân. Phát triển nhanh (60 đến 80 ngày), sẵn sàng thu hoạch vào đầu mùa hè, thịt mềm, vỏ mỏng, có thể bảo quản được vài tuần.
+ Khoai tây giữa mùa (còn gọi là khoai tây sớm thứ hai hoặc "khoai tây đầu mùa"): chín trong vòng 80 đến 100 ngày, thường được thu hoạch vào nửa cuối mùa hè, có thể bảo quản đến một tháng.
+ Vụ muộn: chín trong vòng 100 đến 130 ngày, thích hợp để bảo quản, có thể giữ được từ 2 đến 3 tháng trong điều kiện thích hợp; được trồng vào tháng 8 và thu hoạch vào mùa thu.
5. Một số giống khoai Tây phổ biến
Các giống khoai Tây sớm:
- Khoai tây Irish Cobbler: vỏ màu nâu nhạt, hình dạng không đều (một giống khoai tây gia truyền tuyệt vời để làm khoai tây nghiền)
- Khoai tây Red Norland: vỏ màu đỏ đậm, vị ngọt thanh, rất ngon khi dùng trong món salad khoai tây hoặc luộc.
- Khoai tây Mountain Rose: vỏ đỏ, ruột hồng, kháng được một số loại virus.
Các giống khoai Tây giữa mùa:
- Khoai tây Yukon Gold: giống phổ biến, vỏ màu nâu vàng và thịt màu vàng bơ, kích thước trung bình đến lớn.
- Khoai Tây Red Pontiac: vỏ đỏ, mắt sâu (giống khoai tây đỏ dễ trồng và thích nghi tốt nhất)
Các giống khoai Tây muộn:
- Khoai tây Katahdin: da rám nắng, kháng được một số loại virus.
- Khoai tây Kennebec: da màu nâu vàng, kháng một số loại virus và bệnh mốc sương muộn, có khả năng kháng bệnh mốc sương muộn.
6. Thu hoạch
- Thu hoạch khoai tây vào những ngày khô ráo. Đào nhẹ nhàng, cẩn thận đừng làm thủng củ. Tránh làm rách hoặc dập vỏ khoai tây.
- Khoai tây sớm là loại được thu hoạch đầu tiên, thường là khi cây vẫn còn đang ra hoa. Củ khoai tây nên có kích thước bằng quả trứng gà hoặc lớn hơn một chút.
- Khi lá cây bắt đầu héo úa vào cuối mùa vụ, hãy đào khoai tây vụ chính lên. Để khoai tây trên mặt đất vài giờ để vỏ khô bớt. Đừng để chúng ở đó lâu hơn, nếu không chúng có thể bắt đầu chuyển sang màu xanh.
- Một vài lời khuyên trước khi thu hoạch khoai tây:
+ Để khoai tây cứng cáp hơn trước khi thu hoạch, hãy hạn chế tưới nước trước khi thu hoạch 15 ngày.
+ Hãy đào một luống nhỏ để thử xem khoai tây đã chín chưa. Vỏ khoai tây chín thường dày và bám chắc vào phần thịt bên trong. Nếu vỏ mỏng và dễ bong tróc, khoai tây của bạn vẫn còn quá non và nên để thêm vài ngày nữa trong đất.
+ Nếu đất quá ẩm, hãy để khoai tây khô tự nhiên càng nhiều càng tốt trước khi cho vào túi hoặc giỏ.
+ Có thể cắt bỏ những đốm xanh nhỏ, nhưng nếu củ khoai tây bị xanh quá nhiều thì nên vứt bỏ.
+ Chỉ nên bảo quản những củ khoai tây không bị dập, bệnh tật hoặc hư hại và kiểm tra khoai tây đã bảo quản vài tuần một lần và loại bỏ bất kỳ củ nào bắt đầu bị hỏng.
Siêu To Củ là sự kết hợp hài hòa và đầy đủ tất cả các loại dinh dưỡng cần thiết cho các loại cây lấy củ cho giai đoạn từ khi có củ đến thu hoạch.
Cần Thơ, 06/03/2026.
PHÒNG KỸ THUẬT (25)